Иллюстратив фото

Европа Иттифоқи етакчилари 2026-2027 йилларда Иттифоқнинг умумий бюджетидан Украинага 90 миллиард еврогача маблағ ажратишга келишиб олдилар. Ёрдам фоизсиз кредит сифатида тақдим этилади. Музлатилган Россия активларидан фойдаланиш ғояси Брюсселда қўллаб-қувватланмади.

Бу ҳақда Европа Кенгаши президенти Антонио Кошта эълон қилди ва у Европа Иттифоқи етакчилари «мажбуриятлар олганликларини ва уларни бажарганликлари» таъкидлади.

Келишув Европа Иттифоқининг умумий бюджетидан бериладиган кредит шаклида узоқ муддатли молиялаштиришни назарда тутади. Музлатилган Россия активларидан Киевни тўғридан-тўғри молиялаштириш учун фойдаланиш ғояси якуний қарорга киритилмаган.

«Financial Times» газетаси хабарига кўра, келишилган пакет Украинага икки йил давомида фоизсиз кредит сифатида маблағ ажратишни кўзда тутади.

Германия канцлери Фридрих Мерц бу қайтарилмайдиган ёрдам пакети эмаслигини, балки кредит эканини тасдиқлади ва Россиянинг музлатилган активларига тегилмаслигини айтди. Унга кўра, бу маблағлар Москва Украинага компенсация тўламагунча санкцияларга дучор бўлади, унинг миқдори ва механизми алоҳида халқаро муҳокамалар мавзуси бўлиб қолади.

«Financial Times» Европа дипломатик манбаларига таяниб, кредит Европа Иттифоқи бюджетига келажакдаги бадаллар ҳисобидан қопланишини ва аъзо давлатлар томонидан миллий харажатларни дарҳол оширишни талаб қилмаслигини аниқлаган.

Россия активлари муҳокамаси

Саммитдаги алоҳида ва жуда нозик масала илгари Украинани молиялаштиришда фойдаланиш таклиф қилинган музлатилган Россия суверен активларининг тақдири эди. Европа Иттифоқининг ҳисоб-китобларига кўра, бу активлар тахминан 210 миллиард еврони ташкил этади, уларнинг аксарияти Европада, асосан Бельгиянинг «Euroclear» депозитарийсида сақланади.

«Reuters» ва «Associated Press» ахборот агентликларига кўра, ушбу активларни тўғридан-тўғри мусодара қилиш ғояси ҳали Европа Иттифоқи мамлакатларининг аксарияти томонидан қўллаб-қувватланмаган.

Брюссель жиддий ҳуқуқий хавфларга ишора қилмоқда: Россиядан мумкин бўлган суд жараёнлари, қасос чоралари таҳдиди ва Европа молия тизимига ишончни йўқотиши мумкинлиги ҳақидаги хавотирлар. Бу масала, айниқса, ушбу активларнинг катта қисми жамланган Бельгия учун жуда нозик бўлиб қолмоқда.

Европа Марказий банки ҳам бу масалада ўз позициясини сақлаб қолмоқда. Европа Марказий банки президенти Кристин Лагард илгари Россия активлари бўйича ҳар қандай қарорлар мустаҳкам ҳуқуқий асосга эга бўлиши кераклигини айтган эди. «Reuters» хабарига кўра, Европа Марказий банки аниқ халқаро ҳуқуқий асоссиз активлардан фойдаланиш евро барқарорлиги ва Европа юрисдикциясига ишонч учун хавф туғдириши мумкинлигидан қўрқади.