Illyustrativ foto

Quyosh energiyasi shu qadar arzonlashdiki, quyoshli mamlakatlarda bir kilovatt-soat ishlab chiqarish atigi 0,02 funt sterling turadi, bu koʻmir, gaz yoki shamoldan arzonroqdir. Bunday xulosaga Angliyaning Surrey universiteti olimlari tomonidan kelindi.

“Hatto 50-parallelda joylashgan Buyuk Britaniyada ham quyosh energiyasi keng koʻlamli elektr energiyasini ishlab chiqarish uchun eng arzon variant hisoblanadi. Dunyo miqyosida quyosh energiyasining umumiy oʻrnatilgan quvvati 1,5 teravattdan oshib ketdi — bu 2020-yildagi koʻrsatkichdan ikki baravar koʻp. Bu yuzlab million uylarni energiya bilan taʼminlash uchun yetarli”, — deydi tadqiqotchi professor Ravi Silva.

Olimlarning fikricha, litiy-ionli akkumulyatorlarning narxi 2010-yildan beri 89 foizga arzonlashgan, bu esa quyosh + akkumulyator tizimlarini gazda ishlaydigan elektr stansiyalari kabi tejamkor qiladi. Bunday gibrid tizimlar allaqachon keng tarqalgan va energiyani kunduzi saqlash va tunda ishlatish imkonini beradi, quyosh energiyasini barqaror va boshqariladigan energiya manbaiga aylantiradi.

Biroq, tez texnologik taraqqiyotga qaramay, tadqiqotchilar yangi muammolar haqida ogohlantirmoqda. Bunday qiyinchiliklardan biri ortiqcha ishlab chiqarish tufayli tarmoqni ortiqcha yuklashdir. Kaliforniya va Xitoy kabi baʼzi mintaqalarda ortiqcha ishlab chiqarish tarmoq quvvati cheklanganligi sababli majburiy energiya yoʻqotilishiga olib keladi.

“Oʻsib borayotgan quyosh energiyasini energiya tizimlariga integratsiyalash kelgusi yillarning eng muhim muammolaridan biridir. Energiya taʼminoti barqarorligini saqlab qolish uchun bizga aqlli tarmoqlar, sunʼiy intellektga asoslangan prognozlash va kuchliroq mintaqalararo aloqalar kerak”, — deydi tadqiqotning yana bir hammuallifi doktor Ehsan Rizoi.