Бугун, 16 март куни соат 14:00 дан бошлаб ипотека кредитлари бўйича давлат субсидияларини олиш учун аризалар қабулига старт берилди.

Ҳозирда уй-жой сотиб олишни режалаштирган фуқаролар учун жараёнлар максимал даражада соддалаштирилган бўлиб, талабгорлар Давлат хизматлари марказларига шахсан ташриф буюришлари ёки масофадан туриб, «my.gov.uz» портали (шу жумладан, унинг мобил иловаси) орқали мустақил равишда ариза топширишлари мумкин бўлади.

Баллар тизими: кимда имконият юқори?

Субсидия ажратишда адолат тамойилларини таъминлаш мақсадида махсус ижтимоий мезонлар жорий этилган. Ушбу тизимда аризачининг ҳолати маълум баллар орқали баҳоланади, жумладан:

• Даромад омили: Тошкент шаҳри ва вилоятлар учун белгиланган ойлик маош миқдорига қараб 5 баллдан 10 баллгача берилади.
• Шахсий уй-жойнинг йўқлиги: Агар ариза берувчи ёки унинг оила аъзоларида мулк бўлмаса, унга энг юқори — 20 балл тақдим этилади.
• Ижтимоий тоифа: «Labor-migration» тизимидаги мигрантлар (10 балл), 30 ёшгача бўлган ёшлар (5 балл) ва оғир ижтимоий аҳволдаги аёлларга (5 балл) қўшимча имтиёзлар кўзда тутилган.

Молиявий кўмак миқдори қанча?

2024 йилдан бошлаб, субсидия миқдори қатъий 30 миллион сўм этиб белгиланган. Талабгорнинг танловига кўра, давлат кўмаги икки йўналишда кўрсатилиши мумкин:

• Дастлабки тўлов учун: кредитнинг 15 фоизи миқдорида (50 миллион сўмгача);
• Фоизларни қоплаш учун: дастлабки 5 йил давомида фоиз ставкасининг бир қисми давлат томонидан тўлаб берилади.

Шуни таъкидлаш жоизки, ипотека кредити миқдори ҳудудларда 380 миллион сўм, пойтахтда эса 480 миллион сўмгача этиб белгиланган.

Нима учун рад этилиши мумкин?

Мақсадли жамғарма маблағларидан самарали фойдаланиш учун қатъий чекловлар ҳам мавжуд. Агар тақдим этилган маълумотлар сохта бўлса, аризачи илгари имтиёзли кредитдан фойдаланган бўлса ёки ҳудуд учун ажратилган йиллик квота тугаб қолган бўлса, субсидия бериш рад этилади.

Мутахассис тавсияси

Субсидия олиш жараёни шунчаки ариза юборишдан иборат эмас, бу — пухта тайёргарликни талаб қиладиган ҳуқуқий-молиявий жараён.

Мақсадли маблағларни қўлга киритиш имкониятини ошириш учун қуйидагиларга эътибор қаратиш лозим:

— Кредит тарихингизнинг шаффофлиги. Аризани тўлдириш жараёнида OneID (ягона идентификация тизими) орқали тижорат банкларига сизнинг кредит тарихингизни кўриб чиқиш учун рухсат бериш — тизимнинг муҳим талаби ҳисобланади. Бу банкка сизнинг тўлов қобилиятингизни тезкор баҳолаш имконини беради. Шуни унутмангки, мавжуд муддати ўтган қарздорликлар ёки салбий кредит тарихи субсидия ажратилишига тўсқинлик қилувчи асосий омиллардан бири бўлиши мумкин.

— Банк танлашда адашманг. Ҳозирда мамлакатимиздаги кўплаб етакчи тижорат банклари субсидия асосида ипотека кредитларини тақдим этмоқда. Ҳар бир банкнинг ўз ички шартлари, хизмат кўрсатиш тезлиги ва қўшимча имтиёзлари мавжуд. Мутахассислар аризани юборишдан аввал бир неча банкларнинг (масалан, ипотека бозорида фаол бўлган давлат ва хусусий банклар) шартларини ўзаро солиштиришни, фоиз ставкалари ва бошланғич тўлов миқдорини ўрганиб чиқишни тавсия этадилар.

— Квота ва вақт омили. Субсидиялар чекланган миқдорда (квота асосида) ажратилишини инобатга олган ҳолда, аризани имкон қадар эрта топшириш лозим. Чунки тизим «биринчи келган — биринчи хизмат кўради» тамойили асосида ишлайди. Ҳудуд учун ажратилган лимитлар тўлиб бўлгандан сўнг, ҳатто юқори балл тўплаган номзодларга ҳам субсидия берилмаслиги мумкин.

— Рақамли қулайликдан фойдаланинг. Ҳужжатбозлик ва навбат кутишлардан қочиш учун «my.gov.uz» портали энг самарали воситадир. Тизим автоматик тарзда сизнинг ижтимоий ҳолатингиз (даромад, оилавий аҳвол, яшаш жойи) ҳақидаги маълумотларни базалардан йиғади, бу эса инсон омили ва хатоликларни минималлаштиради.

Эъзозбек Ҳамидов тайёрлади.