Пекин НАСАнинг «Хитойнинг Ойни эгаллаш режалари» ҳақидаги даъволарини танқид қилди

22:56 04 Июль 2022 Дунё
830 0

Фото: AP

Хитой Ташқи ишлар вазирлиги НАСА Хитойни Ойни эгаллашни режалаштирганликда айблаб туҳмат қилаётганини маълум бўлди.

АҚШ Хитойнинг космик дастурини ҳақорат қилишни бас қилиши керак, дейди Хитой Ташқи ишлар вазирлиги расмий вакили Чжао Лицзян.

НАСА раҳбари Билль Нелсон «Bild» нашрига берган интервьюсида Хитой бир кун келиб Ойга қўниши ва Ер сунъий йўлдошини «ўз ҳудуди» деб эълон қилиши мумкинлигидан қўрқишини айтган.

«АҚШнинг баъзи расмийлари доимий равишда Хитойнинг нормал ва оқилона космик фаолиятига туҳмат қилмоқда. Хитой томони бундай масъулиятсиз баёнотларга кескин қарши», дейди дипломат.

Чжао Лицзян Хитой доимо коинотдан тинч мақсадларда фойдаланиш тарафдори бўлиб келганини ва космосда милитаризация ва қуролланиш пойгасига қарши чиққанини таъкидлади.

Хитойнинг қадимий хитой афсоналари қаҳрамони номи билан аталган «Чанъэ» Ойни товушлаш дастури уч босқични ўз ичига олади: Ернинг сунъий йўлдоши атрофида парвоз қилиш, Ойга қўниш ва Ойдан Ерга қайтиш.

Биринчи Ой сунъий йўлдоши «Чанъэ-1» 2007 йилда учирилган ва 2009 йилгача фаолият олиб борган. У тўплаган маълумотлар хитойлик олимларга, хусусан, ойнинг биринчи иссиқлик харитасини яратишга имкон берди.

2019 йилда Хитой Ой дастурининг навбатдаги босқичини — Ер тарихидаги Ойнинг узоқ томонига биринчи қўнишни бошлади. Қўниш платформаси ва «Юту-2» ой ровери бир неча ой давомида аниқланмаган ҳудудда муваффақиятли ишлади ва Ойни ўрганишда давом этмоқда. «Юту-2» Ойнинг нариги томонида Ой мантиясида икки турдаги жинсларни топди. Ваҳоланки, олимлар уларнинг мавжудлигига шубҳа қилишган эди.

2020 йил 24 ноябрда Хитой «Чанъэ-5» қайтарувчи транспорт воситасини ишга туширди. У ўша йилнинг 1 декабрда Ойнинг кўринадиган томонидаги маълум ҳудудга, кейинги икки кун ичида бурғулаш мосламаси ва челакли манипулятор ёрдамида қўнди. Қўниш модулига ўрнатилган ой тупроғи йиғилди, у модулнинг учиш учун махсус бўлинмасига жойлаштирилди. Бутун миссия 23 кун давом этди. «Чанъэ-5» зонди Ерга 1731 грамм Ой намуналарини етказди. Бу охирги 44 йил ичида Ой тупроғи ортидан юборилган биринчи космик кемадир. Хитой АҚШ ва СССРдан кейин бундай миссияни бажара оладиган учинчи давлатга айланди.

2024 йилда Хитой Ойнинг нариги томонида жойлашган Жанубий қутб-Аиткен ҳавзасидан намуналар олиш учун «Чанъэ-6» зондини ишга туширмоқчи. «Чанъэ-7» миссияси Ойнинг жанубий қутбини умумий тадқиқ қилишни, жумладан, ой рельефини ҳар томонлама зондлашни ўз ичига олади. «Чанъэ-8» илмий тадқиқотлардан ташқари, Ой юзасида бир қатор технологияларнинг асосий синовларини ўтказиши керак.

Ой дастурининг тўртинчи босқичи доирасида Хитой Ой орбитасида ва Ой юзасида бир нечта зондлардан иборат бўлган ҳамда Ойни ўрганиш бўйича илмий ва технологик тадқиқотлар ўтказиш имкониятига эга бўлган Ой тадқиқот станциясининг прототипини қуришни режалаштирмоқда. 

Тавсия этамиз

Изоҳлар

Ҳозирча ҳеч ким фикр билдирмаган. Балки Сиз биринчилардан бўларсиз?

Кўп ўқилганлар

Янгиликлар тақвими

Кластер