Birlashgan Millatlar Tashkilotining Oziq-ovqat va qishloq xoʻjaligi tashkiloti (FAO), Birlashgan Millatlar Tashkilotining Taraqqiyot dasturi (BMTTD) hamda Bazel, Rotterdam va Stokgolm konvensiyalari kotibiyatlari (BRS) hamkorligida Eco Expo Central Asia 2026 doirasida tadbir tashkil etildi. Tadbir Oʻzbekistonda pestitsidlar va xavfli kimyoviy moddalarni oqilona boshqarish boʻyicha integratsiyalashgan, hayotiy siklga asoslangan tizimni rivojlantirish yoʻlida erishilgan yutuqlarni namoyish etdi.

“Oʻzbekistonda pestitsidlar va xavfli kimyoviy moddalar hayotiy siklini boshqarishni kuchaytirish: milliy yutuqlar, hamkorlik va kelgusi rejalar” mavzusidagi tadbir 2026-yil 3-iyun kuni Samarqand shahridagi Silk Road Samarkand turizm majmuasining Expo markazida boʻlib oʻtdi. Muhokamalar Expo koʻrgazmasining “Yashil texnologiyalar va qayta ishlash” yoʻnalishi doirasida tashkil etilib, xavfli chiqindilar, eskirgan pestitsidlar, doimiy organik ifloslantiruvchi moddalar (POPs) va ifloslangan hududlar masalalariga bagʻishlandi.

Oʻzbekiston kimyoviy moddalar va chiqindilarni boshqarish boʻyicha milliy tizimini Bazel, Rotterdam va Stokgolm konvensiyalari talablariga moslashtirish maqsadida muhim islohotlarni amalga oshirmoqda. Yevropa Ittifoqi va boshqa hamkorlarning koʻmagi ostida mamlakatimiz eskirgan pestitsidlar va ifloslangan hududlar kabi tarixiy ekologik xavflarni bartaraf etish boʻyicha izchil ish olib bormoqda.

Mazkur saʼy-harakatlar kelgusida xavfli kimyoviy moddalar toʻplanishining oldini olishga qaratilgan samarali profilaktik choralar bilan toʻldirilmoqda. Shu tariqa, Oʻzbekiston nafaqat oʻtmishdan qolgan muammolarni hal etmoqda, balki yanada xavfsiz va barqaror kelajak uchun mustahkam poydevor yaratmoqda.

Tadbirning ochilish marosimida Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining ekologiya masalalari boʻyicha maslahatchisi Aziz Abduhakimov, BRS konvensiyalari Ijrochi kotibi Rolf Payet, FAOning Oʻzbekistondagi vakili oʻrinbosari Sherzod Umarov, BMTTDning Oʻzbekistondagi doimiy vakili Akiko Fujii, shuningdek Global ekologik jamgʻarma (GEF) vakili soʻzga chiqdi.

Tadbirda davlat tashkilotlari, BMT agentliklari, donorlar, xususiy sektor vakillari, ilmiy-tadqiqot institutlari va fuqarolik jamiyati tashkilotlari ishtirok etdi. Texnik sessiya davomida pestitsidlarning hayotiy siklini boshqarish, monitoring va laboratoriya tizimlari, xavflarni kamaytirish, barqaror amaliyotlar hamda Stokgolm konvensiyasi doirasida doimiy organik ifloslantiruvchi moddalarni boshqarish boʻyicha erishilgan amaliy natijalar taqdim etildi.

Muhokamalar uchta ustuvor yoʻnalishga qaratildi: eskirgan pestitsidlarni ekologik jihatdan xavfsiz utilizatsiya qilish va oʻta xavfli pestitsidlar bilan bogʻliq xavflarni kamaytirish; monitoring, laboratoriya va meʼyoriy maʼlumotlar tizimlarini mustahkamlash; hamda xavfli kimyoviy moddalardan foydalanishga qaramlikni kamaytiruvchi oʻsimlik zararkunandalari va kasalliklarini boshqarishning barqaror usullarini rivojlantirish.

Mazkur tadbir Oʻzbekistonda kimyoviy moddalar va chiqindilarni boshqarishning barqaror, integratsiyalashgan va samarali tizimini shakllantirishda hamkorlar hamda Oʻzbekiston Hukumatining doimiy koʻmagi muhim ahamiyatga ega ekanligini yana bir bor tasdiqladi.