Март апрел ойлари М-39 халқаро автомобил йўли орқали Тошкент томон ҳаракатланаётган ва Самарқанд вилояти ҳудудидан ўтаётган одамлар Булунғур туманида ажойиб манзаранинг гувоҳи бўладилар. Катта йўлнинг бир томони қизғалдоқларга бурканган. Бундай ажойиб табиат ҳодисасини ҳар куни ҳам кўрмайдиган йўловчилар машиналаридан тушиб, у ерда бир оз тўхтайдилар ва барча ташвишларини ёддан чиқарадилар. Агар йўлингиз ўша томонларга тушса, сиз ҳам баҳор ойларида бу гўзалликдан баҳраманд бўлишингиз мумкин.

— Шундай гўзаллик чет элдан келаётган сайёҳларга ҳам кўрсатилса нафақат табиатдан, балки туманда бўлаётган Янги Ўзбекистон замонавий турар жойларидаги ўзгаришлардан ҳам уларни хабардор қилиш имконияти пайдо бўлади, — дейди Булунғур туман ҳокими ўринбосари Обиджон Саттаров. — Бу эса сайёҳларни юртимизнинг бугуни ва эртаси ҳақидаги таассуротларини янада бойитган бўлар эди.

Булунғурдаги Эрганакли маҳалласи, Болғали қишлоғига «Туризм қишлоғи» мақомини олиш бўйича амалий ишлар бошланган, бу ерда чет эллик ва маҳаллий сайёҳлар учун меҳмон уйи очишни биринчилардан бўлиб Муртазо Азизов йўлга қўйган. Унинг «Муртазо» оилавий меҳмон уйида туристларнинг қишлоқ шароити, у ердаги миллий урф-одатларни ўрганиши учун барча шароитлар яратилган.

— Маҳалламизда зиёрат қиладиган жойлар кўплиги сабабли сайёҳлар тез-тез келишади, — дейди М.Азизов. — Шунинг учун мен меҳмон уйи очишга қарор қилдим. Яқинда вилоят Туризм академиясида уч кунлик ўқишда қатнашдик. У ерда бизга дарс берган японияликлар қишлоғимиз шароити ва табиатига қизиқиб қолди. Биз меҳмонларга ўзимизнинг миллий қадриятларимизни, таомларимизни кўрсатиб беришни мақсад қилганмиз. Ўтган йили Марказий Осиё давлатларидан 120 нафардан ортиқ ОАВ вакиллари таниқли блогер ва журналистлар меҳмон бўлиб келганди. Уларга ўзимизнинг бренд таомимиз ҳисобланадиган кулчатой тайёрлаб берганимизда, хурсанд бўлиб кетган эди. Шу соҳада 5 кишини иш билан таъминладик. Меҳмон уйимизни топиш муаммо бўлмаслиги учун харитага жойлаганмиз.

Дарҳақиқат, меҳмон уйи шинам, барча шароитлар яратилганлиги бу ерга келадиган барча чет эллик ва маҳаллий сайёҳларни хурсанд қилади.

— Маҳалламизда туристлар ташриф буюришга арзийдиган туризм объектларимиз бор: биттаси тарихий — Шероз қалъаси археологик ёдгорлиги, Хўжа Ҳофиз Меросий зиёратгоҳи, агротуризм объекти узумзор, ҳунармандчиликка ихтисослашган уйлар ва бошқалар. Ҳозирги кунда маҳалламизда 20 та оилавий меҳмон уйлари мавжуд, — деди Эрганакли маҳалла фуқаролар йиғини раиси Темир Саидаҳмадов. — Булунғур туманидаги 49 та маҳалла ичидан бизнинг маҳалламиз туризм қишлоғи мақоми бериладиган маҳаллалар рўйхатига киритилган. 2025 йил ҳудудимизга 150 нафар туристлар келган бўлса, бу йил ушбу сонни 1,5 минг чет эллик сайёҳга етказишни режалаштирганмиз. Бундан ташқари маҳаллий келиб кетувчилар сони ҳам кўпайган.

Маълумотларга кўра, Хўжа Ҳофиз Меросий XV асрнинг иккинчи ярмида яшаб ўтган, «Қуръони Карим»ни етти хил қироатда ўқий олган дунёдаги етти алломанинг бири бўлган экан. У Булунғур туманида туғилиб, Эроннинг Машҳад шаҳрида вафот этган. Васиятига кўра султон Убайдуллахон ўлимидан олти ой ўтгач, унинг хокини ҳозирги Эрганакли маҳалласига олиб келиб, дафн эттирган. Ушбу мақбара бугунги кунда Ҳаж сафарига бораётган кўплаб инсонлар томонидан зиёрат қилинаётгани таъкидланди.

Тумандаги тарихий маскан — Шероз ҳарбий қалъаси 1396-1402 йилларда Амир Темур томонидан қурилган. Қалъани 20 метр чуқурликдаги Булунғур ариғи ўраб, душманнинг у ерга киришини мураккаблаштирган. Қалъада охирги марта 2016-2019 йиллар Самарқанд Археология институти олимлари томонидан илмий изланишлар олиб борилиб, топилган тарихий жойлар усти махсус ускуналар билан ёпиб қўйилган.

Туманнинг Ғаллаоролга яқин бўлган Боғбон маҳалласида тоғ тошларига қадимда ўйиб чизилган суратлар бор. «Етимсой дараси» деб аталадиган ушбу жойда жойлашган тошлардаги расмлар жуда қадимий ёдгорлик ҳисобланади.

Кўзга кўринар-кўринмас ушбу суратлар тарихчилар томонидан ўрганилиб, уларнинг қадимий эканлиги тасдиқланса, тумандаги ёдгорликлар сони яна биттага кўпайиши аниқ. Қолаверса, Боғбон маҳалласининг ҳавоси, табиати шу даражада гўзаллигидан, одамнинг у ердан кетгиси келмайди.

Умуман олганда Самарқанднинг барча ҳудудлари ўзининг тарихий обидалари ва гўзаллиги, муборак қадамжолари билан машҳур. Булунғур тумани уларнинг ажралмас бир қисмидир. Кундан-кунга ривожланиб бораётган ушбу туманга йўлингиз тушса, албатта юқорида қайд этилган жойларга бориб кўринг. Афсусланмайсиз!

Абдулазиз ЙЎЛДОШЕВ, «Халқ сўзи».