Фойдаландингизми, ҳақини ҳам тўланг
  • 20 Октябрь 2017

Фойдаландингизми, ҳақини ҳам тўланг

 

Кейинги пайтларда истеъмолчилар орасида электр энергияси ва табиий газдан қарзларни тўлашда жонланиш кузатилдики, бу пировардида Давлат бюджети, халқимиз турмуш фаровонлигига сезиларли таъсир кўрсата бошлади. Ахир уйингизни чароғон, турмушингизни фаровон этаётган бу неъматлар машаққатли меҳнат, катта харажат маҳсули ҳисобланади. Шундай экан, истеъмол қилинган газ ҳамда электр энергияси учун тўловлар ўз вақтида амалга оширилса, сарфланган маблағлар қопланиб, у, ўз навбатида, корхоналарни модернизациялаш, янги қувватларни ташкил этиш, истеъмолчиларга кўрсатилаётган хизматлар сифатини яхшилаш каби қатор мақсадларга йўналтирилади.

Президентимизнинг жорий йил 29 майдаги “Электр энергияси ва табиий газ етказиб бериш ҳамда истеъмол қилиш соҳасида тўлов интизомини янада мустаҳкамлаш, шунингдек, ижро иши юритиш тизимини тубдан такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида”ги Фармони ҳамда 30 майдаги “Ўзбекистон Республикаси Бош прокуратураси ҳузуридаги Мажбурий ижро бюроси фаолиятини ташкил этиш тўғрисида”ги қарори тизимдаги ишларни янги босқичга кўтаришга қаратилган.

Бу билан энергия ресурслари етказиб берилиши ва уларнинг истеъмол қилинишини ҳисобга олишнинг тўлиқлиги ҳамда ҳаққонийлиги бўйича ҳисоб-китоб юритишнинг янги шаклига ўтилди. Чунки Бюрога етказиб берилган энергия ресурслари учун қарздорликни юридик шахслар ва якка тартибдаги тадбиркорларнинг банкдаги ҳисоб рақамларидан сўзсиз ундириш бўйича мажбурий топшириқномаларни қўйиш, энг кам ойлик иш ҳақининг икки бараваридан кўп бўлмаган миқдордаги қарздорликни истеъмолчиларнинг ойлик маошидан ушлаб қолиш ҳақида иш берувчиларга бажарилиши мажбурий бўлган талабномалар юбориш каби ваколатлар берилди.

Шундай қилиб, эндиликда жисмоний шахслар ҳар ойнинг ўнинчи санасига қадар ўтган ойда фойдаланилган энергия ресурслари учун тўлиқ ҳисоб-китобни амалга оширишлари шарт. Ушбу муддат ўтиб кетгандан сўнг қарздорлик ҳолати аниқланса, у электр энергияси ҳамда табиий газ тармоқларидан мажбурий тартибда узиб қўйилади. Юридик шахсларга эса энергия ресурсларини етказиб бериш юз фоизлик олдиндан ҳақ тўлаш асосида амалга ошириладиган бўлди. Олдиндан ҳақ тўланмаган ҳолларда, мазкур истеъмолчиларга нисбатан электр ва газ тақсимлаш тармоқларидан тўлиқ узилишгача бўлган чоралар кўрилади. Тармоққа уланиш учун эса жисмоний шахслардан энг кам ойлик иш ҳақининг икки баравари миқдорида, юридик шахслардан энг кам ойлик иш ҳақининг ўн баравари миқдоридаги тўловни амалга ошириш талаб этилади.

Лекин ўтказилаётган текширишлар чоғида жойларда бу каби тартиб-қоидаларга тўлиқ амал қилинмаётган ҳолатлар ҳам аниқланмоқда. Масалан, Андижон вилояти прокуратурасидан олинган маълумотларга кўра, “Водийгазтаъминот” унитар корхонасининг Андижон шаҳар филиали, “Андижон ёғ-мой” ҳамда “Андижон биокимё заводи” акциядорлик жамиятлари мансабдор шахслари мазкур корхоналарга тортилган юқори босимли табиий газ тармоғига 2016 йилнинг июнь ойида шаҳарнинг 7 та маҳалласидаги жисмоний ва юридик шахсларнинг ўзбошимчалик билан уланиб, хатлов кунигача ноқонуний фойдаланиб келишларига шароит яратиб беришган. Оқибатда 10 миллиард 350 миллион сўм миқдоридаги 42 миллион куб метр ҳажмдаги табиий газ талон-торож этилган. Хусусан, Ўзбекистон маҳалласидаги хонадонлар 2013 йили суюлтирилган газ таъминотига ўтказилган бўлса-да, ҳудуддаги 60 та хонадон “Андижон ёғ-мой” АЖга қарашли юқори босимли табиий газ тармоғига ўзбошимчалик билан уланиб олган. Барча ҳолат бўйича мутасадди шахсларга нисбатан тегишли чоралар кўрилган.

Бу каби мисолларни яна келтириш мумкин. Бироқ барчамиз, аввало, истеъмолчи маданиятига риоя қилган ҳолда, электр энергияси ҳамда табиий газ ресурсларидан оқилона фойдаланишни, ҳисоб-китобларни ўз вақтида амалга оширишни, талон-торожлик ҳолатларига нисбатан муросасиз муносабатни одатга айлантирмоғимиз лозим. Шундагина юртимиз ривожига, оз бўлса-да, ҳисса қўшган бўламиз.

Ғолибжон АБДУЛЛАЕВ.

Мақолани дўстларингиз билан бўлишинг!

Submit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to StumbleuponSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn