XS.UZ
Сув ресурсларидан оқилона фойдаланиш Амалга оширилаётган ислоҳотларни изчил ривожлантириш – халқимиз фаровонлигини юксалтиришнинг муҳим омилидир Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузурида Ўзбекистондаги Ислом маданияти марказини ташкил этиш чора-тадбирлари тўғрисида Халқпарвар сиёсатдан халқимиз мамнун Қонун ва адолат устуворлигини таъминлашнинг муҳим шарти Ҳудудларда тиббий хизмат сифати янада юксалади Тараққиётнинг янги стратегияси Замонавий ёндашув, холислик ва ҳозиржавоблик Гиёҳвандлик воситалари йўқ қилинди Асрлар қаъридан сабоқ Кўп тармоқли фермер хўжаликлари фаолияти самарадорлигини ошириш — давр талаби Ўзбекистон —  хушкайфият инсонлар мамлакати Ҳалокатга элтувчи йўл Тадбиркорликни ривожлантириш, имкониятлардан тўла фойдаланиш халқимиз фаровонлигини янада юксалтиришга хизмат қилади Ихтисослаштирилган тиббий ёрдам сифати тубдан яхшиланади Ўзбекистон ва Европа Иттифоқи ўртасидаги ҳамкорлик алоқалари кенгаймоқда Маҳалла — халқчил институт Ҳаракатлар стратегияси: жамоатчилик ва оавнинг иштироки Фуқаролар осойишталиги кафолатларини кучайтириш — замон талаби Муаммоларни ҳал этишнинг самарали омили Барқарорлик пойдевори Ёшлар гиёҳвандликка қарши «Ўзбекистон бўйлаб саёҳат асносида Шарқнинг ҳақиқий гўзалликларини кашф этасиз» Мўъжизакор ўсимлик Китобга боғланган кўнгил Полвонларимиз муваффақияти Ўн минг йиллик битиклар Маҳаллий экспорт қилувчи ташкилотларни янада қўллаб-қувватлаш ва ташқи иқтисодий фаолиятни такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида Кўп томонлама ҳамкорлик истиқболлари Истиқлол саодати ва шукрона
  • 15 Июнь 2017

Беғараз ёрдам, улкан саховат

Бугунги давр шиддати барча жабҳа, жумладан, тиббиёт тизимида ҳам туб ўзгаришлар, янгиликлар қилишни талаб этмоқда. Президентимизнинг биз, тиббиёт ходимлари билан ўтказган очиқ мулоқотлари фаолиятимизга танқидий қарашга, ишимизни замон талаблари асосида йўлга қўйиб, аҳолини рози қилиш мақсадида фидойилик кўрсатишга ундаяпти.

Маълумки, мамлакатимизда сўнгги йилларда жаҳон тажрибасидан келиб чиққан ҳолда, бир қатор тиббиёт марказлари ташкил этилиб, босқичма-босқич малакали кадрлар тайёрланаётир. Республика қон қуйиш маркази ҳам ана шундай муассасалардан биридир.

Қон ва унинг таркибий қисмлари бемор ҳаётини сақлаб қолишда муҳим восита ҳисобланиб, асосан, қон тизими хасталиклари — оғир даражали камқонлик, лейкоз (халқ тилида “оққон” деб юритилади), қон ивиш тизими бузилган касалликларда, яъни гемофилия, коагулопатиялар, саратон касалликлари, патологияли оғир кечадиган туғуруқлар, операциялар, куйишлар ҳамда турли фавқулодда ҳолатларда кузатилади. Шундай пайтда беморга зудлик билан қон ёки унинг компонентлари ва препаратлари (плазма, эритроцитлар, тромбоцитлар, альбумин ҳамда иммуноглобулинлар)ни қуйиш лозим. Бунда соғлом инсонларни қон донорлигига жалб қилиш зарурати юзага келади.

Албатта, қон хавфсизлигини илғор техникалар, асбоб-ускуналар ёрдами билан тўлиқ таъминлаб бўлмайди. Бунинг учун ҳар бир қон топширувчи — донор зиммасида улкан масъулият турганини ҳис қилиши лозим. Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилоти тавсияларига кўра, хавфсиз қон фақатгина беғараз донор, яъни 18 дан 60 ёшгача бўлган соғлом кишилардан олинади. Қон донорлигининг асосий тамойили, биринчидан, бу ихтиёрий эркин ҳаракат ҳисобланади. Қолаверса, у беғараз ёки пуллик. Ўз навбатида, даво мақсадида қўлланиладиган қон ва унинг компонентлари донор соғлиғига зиён етказмаган ҳолда олиниши жуда муҳим.

Соғлом киши учун қон топшириш хавфсиздир. Бир маротаба қон топшириш ҳажми 250 — 450 мл.ни ташкил этади ҳамда 20 мл. қон лаборатор текширувлар учун олинади. Эркаклар бир йилда 5 марта, аёллар эса 4 мартагача қон топширишлари мумкин. Чунки одам организмида 4,5 — 5 литр қон бўлиб, ундан олинган 400 мл. қонни организм 36 соат ичида тиклаб олиш хусусиятига эга.

Бир неча йилдан буён Тошкент шаҳрида Ўзбекистон Республикасида беғараз донорликни ривожлантириш чора-тадбирлари дастурини бажариш борасида муайян ишлар амалга ошириб келинаяпти. Чунончи, Республика қон қуйиш маркази Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги ҳамда Ўзбекистон Қизил Яримой жамияти ҳамкорлигида пойтахтимиздаги олий ўқув юртлари талабалари орасида ушбу йўналишда акциялар ўтказмоқда. Эътиборлиси, бугунги кунга қадар 26 та олий ўқув юрти мазкур тадбир иштирокчисига айланди. Талабалар донорлик, унинг ижтимоий аҳамияти ҳақида маълумотга эга бўлди. Қарийб ўн кун давомидаги акцияларда 400 дан ортиқ йигит-қизлар қон топширди. Бинобарин, 2005 йил май ойида Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилоти ассамблеясининг 58-сессиясида қон донорлигини қўллаб-қувватлашга оид қарор қабул қилиниб, 14 июннинг “Бутунжаҳон қон донори куни” сифатида белгилангани ҳам ана шундай хайрли тадбирларни кучайтиришга қаратилган саъй-ҳаракатлардандир.

Ҳаёт тасодифларга тўла. Баъзан озгина эҳтиётсизлик инсон ҳаётини фожиага айлантирса, гоҳида ўз вақтида кўрсатилган ёрдам, эътибор унга ҳаёт бағишлайди, умрига умр қўшади. Зеро, кимгадир кўмак кўрсатиш, кимнингдир дардига малҳам бўлиш ва унинг ҳаётини сақлаб қолиш эса чинакам инсонийликдир.

Рустам ЮЛДАШЕВ,

Республика қон қуйиш маркази директори.

 

Кўриш қобилияти чекланганлар учун

A- A A+

Кўп ўқилган