XS.UZ
Аҳолига янада замонавий шароитлар яратиш бугунги кун талаби Ўзбекистон матбуот ва ахборот агентлиги фаолиятини янада такомиллаштириш тўғрисида Долзарб қонун лойиҳаларида фракция позицияси ифодаланди  Одамлар тиббий хизматдан мамнун бўлсин Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Сенати кенгашининг мажлиси тўғрисида ахборот «Тақдирим, келажагим Ватан билан муштарак» Мобиль алоқа антенналари соғлиққа зарарлими? Маҳаллада кичик саноат ҳудуди Мақсад бир, ғоя бир, Ватан ягона Ота-она меҳри яна қайда бор? Мусаффо осмон узра ишончли парвоз Ўзбекистон Республикаси Президенти Қозоғистон Республикаси мудофаа вазирини қабул қилди Ўзбекистон давлат санъат ва маданият институтининг Фарғона минтақавий филиалини ташкил этиш тўғрисида Тадбиркорлик фаолиятини ривожлантиришни қўллаб-қувватлаш давлат жамғармасини ташкил этиш тўғрисида Одамлар ички ишлар органининг ҳар бир ходимида ўз ҳимоячисини кўриши керак Мудофаа вазирлигида учрашув «Кейинги бекат»да ҳаёт манзаралари Бу муқаддас Ватанда азиздир инсон Инновация имкониятлари кенгаяди Ҳамкорликни мустаҳкамлаш зарур Ички туризм истиқболлари Экспортчи корхоналар сони кўпаяди Бу галги ҳашар аввалгиларидан фарқ қилади Ноёб ва сара навлар Мирзачўл қовунлари довруғини дунёга ёймоқда Ёш оилалар ва қизлар билан ишлашда янгича ёндашув Ўзбекистон Бадиий академияси фаолиятини ривожлантириш ва янада такомиллаштиришга доир қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида 2018-2019 йилларда туризм соҳасини ривожлантириш бўйича биринчи навбатдаги чора-тадбирлар тўғрисида Ўзбекистон Республикаси фуқароларининг хорижга чиқиш тартибини такомиллаштиришга доир муҳим чора-тадбирлар тўғрисида Президент таълим тизимидаги ислоҳотларнинг бориши бўйича мажлис ўтказди Ўзбекистон композиторлари ва бастакорлари уюшмаси фаолиятини ташкил этиш тўғрисида
  • 02 Март 2016

Саҳро «гўзал»и

Тўқайларда бўлганмисиз? Агар бундай табиий ландшафтларга боришга ҳали улгурмаган бўлсангиз, демак, табиат гўзаллигидан етарлича баҳраманд эмас экансиз. Негаки, Ўзбекистонимизнинг йирик дарёлари қирғоқларида тасмадек чўзилиб кетган тўқайзорлар ўзининг гўзал табиати, турфа ўсимликлари, ноёб ҳайвонот олами билан кишини бутунлай мафтун этиб қўяди.

Маълумотларга қараганда, Марказий Осиё тўқайларининг 60 фоизи Амударёнинг қуйи соҳилларида жойлашган. Улар табиий озуқа захирасига бой бўлгани боис ёввойи ҳайвонларнинг кўплаб турига макондир. Бироқ Орол фожиаси қалин чакалакзорлар табиатига зарар кўрсатмай қолмади. Президентимизнинг “Орол денгизи минтақасидаги экологик офат оқибатларини юмшатиш бўйича ҳамкорликни ривожлантириш” мавзуида бўлиб ўтган халқаро конференция иштирокчиларига йўллаган табригида алоҳида қайд этилганидек, яқин-яқинларгача ўзининг улкан биохилмахиллиги билан машҳур бўлган Оролбўйи минтақасида ўсимликлар ҳамда ёввойи ҳайвонлар тури кескин камайиб бормоқда, жумладан, сут эмизувчиларнинг 12, қушларнинг 26 ва ўсимликларнинг 11 тури буткул йўқ бўлиш хавфи остида турибди.

Юзага келган бундай мураккаб вазият инобатга олиниб, ҳудудда экологик мувозанатни тиклаш, табиий экотизимни мустаҳкамлашга қаратилган кўплаб лойиҳалар ҳаётга татбиқ қилинаяпти. Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2011 йил 26 августдаги қарорига мувофиқ, “Бадай-тўқай” қўриқхонаси негизида Қуйи Амударё давлат биосфера резервати ташкил этилгани бу борада муҳим қадам бўлди. 

Гап шундаки, мазкур ҳужжат асосида давлат биосфера резерватининг майдони кенгайтирилиб, 68,7 минг гектарга етказилди. Бу эса Амударё дельтасида табиий тўқай захираларини муҳофаза қилиш, қайта тиклаш ва улардан барқарор фойдаланиш учун янги имкониятлар эшигини очиб берди. Зеро, “чўл маликалари” дея эътироф этиладиган тўқайзорлар ўз бағрида фауна ва флоранинг кўплаб турлари эмин-эркин кўпайиши учун қулай муҳитни юзага келтиради.  — Бугунги кунда Қуйи Амударё давлат биосфера резервати ҳудудида умуртқали жониворларнинг 356 тури, шу жумладан, балиқларнинг 43, судралиб юрувчиларнинг салкам 30, қушларнинг 246, сут эмизувчиларнинг 36 тури рўйхатга олинган бўлса, ўсимликларнинг 419 хили учрайди, — дейди мазкур муассасанинг катта илмий ходими, биология фанлари доктори Светлана Мамбетуллаева. —  Уларнинг бир қанчаси Ўзбекистон Республикаси “Қизил китоб”ига киритилган. Муассасамиз фаолият кўлами кенгайтирилгач, зиммамизга кўплаб вазифалар қўйилди. Уларнинг изчил ижроси таъминланаётгани туфайли ноёб турларни кўпайтиришга эришаяпмиз. Марказий Осиё бўйича энг кўп хонгули, яъни Бухоро буғуси  бизнинг резерватимизда парваришланаётгани бунга мисол бўла олади.   

Мутахассисларнинг айтишича, бу ерга дастлаб учта хонгули келтирилиб, 8 гектарлик вольер ҳудудга қўйиб юборилган эди. Уларнинг эмин-эркин яшаб, кўпайиши учун зарур чора-тадбирлар кўрилгани боис ушбу ноёб жониворлар сони қисқа давр ичида салкам 800 бошга етди. 

Таъкидлаш керакки, биосфера резервати қадимий Буюк Ипак йўли бўйида жойлашгани, унга туташ ҳудудларда кўплаб тарихий-маданий обидалар мавжудлиги экотуризмни ривожлантириш учун қулай имкониятдир. Шундан келиб чиқиб, наботот ва ҳайвонот оламига зарар келтирмаган ҳолда, туризмнинг мазкур турини ривожлантириш бўйича саъй-ҳаракатлар бошлаб юборилди. Ундан келадиган даромад эса Оролбўйида биохилмахилликни сақлаш каби хайрли ишларга йўналтирилиши мўлжалланганки, бу яқин орада саҳрода сўлим маскан пайдо бўлишидан далолат беради. 

Ҳидоят АҲМЕДОВ,

«Халқ сўзи» мухбири.

Кўриш қобилияти чекланганлар учун

A- A A+

Кўп ўқилган